Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Otwarcie wystawy „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego w Szczecinie, fot. 28.09.2026, SNW

 

Projekt „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci” składa się z trzech części:

 – z wystawy plenerowej w Bramie Głównej Cmentarza Centralnego, dostępnej do 20 listopada przez całą dobę. Na planszach zamieściliśmy tylko najważniejsze informacje i kody QR, które prowadzą do pełnych biogramów.  

 – drugą składową jest e-wystawa, którą między 20 a 29 listopada umieścimy w internecie. Będą to dokładnie te same plansze, które tworzą obecną wystawę plenerową, tylko w formie plików PDF.

 – trzeci element to pełne biogramy na stronie NASZEWYCIECZKI.PL  w zakładce SZCZECIN - Ludzie i Miasto. Do nich prowadzą kody QR umieszczone na planszach. Ich rzetelne opracowanie wymaga czasu, niekiedy indywidualnych spotkań z rodziną i bliskimi, dlatego przy niektórych z nich mogą Państwo przeczytać komunikat: Biogram w trakcie opracowywania. Informacje zostaną uzupełnione najpóźniej do 20 listopada 2026 roku.

 

Jeżeli mają Państwo informacje lub zdjęcia, które warto byłoby dodać do pełnych biogramów, zachęcamy do wysłania wiadomości na adres Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. lub do podzielenia się swoją wiedzą w komentarzach. Pełne biogramy pozostaną na naszej stronie bezterminowo.

 

Dlaczego 31 biogramów? Odpowiedź jest prosta – dokładnie tyle plansz mają nasze ekspozytory + jedną planszę tytułową.

 

Dlaczego właśnie te osoby? Wybór nie był łatwy. Kierowaliśmy się przede wszystkim własnymi wspomnieniami. Projekt zainicjował Rafał Witkowski, chcąc upamiętnić m.in. ludzi teatru, znajomych i bliskich przyjaciół: Annę Garlicką, Grzegorza Młudzika, Zygmunta Duczyńskiego, Jana Banuchę, Jacka Polaczka oraz Ryszarda Majora. Ta wystawa powstała, ponieważ myślimy o tych ludziach – o tym, jacy byli i co im zawdzięczamy. Pani Kamila Paradowska napisała o Grzegorzu Młudziku: "Grzegorz Młudzik jest częścią pięknej, wielkiej historii polskiego teatru, teatru w Szczecinie, w naszym mieście, jest naszym artystą. Podziwiajmy i pamiętajmy o nim."

 

Z kolei w mojej pamięci  – wspomina Żaneta Maciejowska, prezes Stowarzyszenie Nasze Wycieczki  – żywy jest widok z okna mieszkania na siódmym piętrze na budynek Dany z mozaiką Tadeusza Eysymonta, a także spotkania z Anatolem Weczerem w tym samym wieżowcu na pierwszym piętrze, gdzie mieścił się oddział i archiwum „Panoramy Północy”. Pamiętam również organizowane przez Guido Recka Wystawy Malarstwa Współczesnego, kolegów Jurka Kukorowskiego i Arkadiusza Gacparskiego oraz Antoniego Wróbla, nauczyciela z Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych, który tłumaczył nam, jak narysować idealny okrąg na tablicy. Mówił: „Wystarczy patrzeć na pustą tablicę tak długo, aż zobaczycie okrąg – a jak już go zobaczycie, wystarczy go po prostu odrysować”. Jak się później okazało, ta metoda naprawdę działa! Antoni Wróbel zasługuje na pamięć, ale jego biogram opracujemy przy innej okazji – podobnie jak biogramy Jerzego Wołoszyna, Katarzyny Huzar-Czub i wielu innych. Jeśli mają Państwo własne wspomnienia lub zdjęcia, zachęcam do kontaktu i dzielenia się nimi na naszej stronie. 

 

Wspominamy rzeźbiarza Sławomira Lewińskiego i jego dzieła, stworzone nie tylko na cmentarzu, ale i w przestrzeni miasta, jak choćby ciekawy akcent rzeźbiarski „Jajo Kolumba” w Parku Kasprowicza. Wspominamy architektów: Zbigniewa Abrahamowicza  – jego projekty i zaangażowanie w sprawne funkcjonowanie miejskich fontann oraz Helenę Kurcyusz – jej wielopłaszczyznową działalność oraz nadawanie nazw szczecińskim ulicom, m.in. ulicy Ku Słońcu. 

 

W naszej pamięci pozostaną koncerty w filharmonii dyrygowane przez Waleriana Pawłowskiego, na które obowiązkowo chodziliśmy w szkole podstawowej. Przypominamy również artystów reprezentujących różne gatunki muzyczne: Marka Jasińskiego, Jana Szyrockiego, Helenę Majdaniec, Irenę Brodzińską i Piotra Rutkowskiego.

 

Wspominamy Stanisława Badonia oraz Stanisława Krzywickiego – wieloletnich dyrektorów Książnicy Pomorskiej, dzięki którym placówka została rozbudowana i zyskała wyższą rangę. Wspominamy krajoznawcę Czesława Piskorskiego i historyka sztuki Macieja Słomińskiego oraz pisarzy: Monikę Szwaję podejmującą trudne tematy, Ryszarda Liskowackiego - autora niezapomnianych powieści dla młodzieży, Jana Papugę wpatrzonego w linię horyzontu oraz Joannę Kulmową i jej wiersz: Świat jest cudem – od kamieni po zarośla, z którego dorośli niestety wyrośli.

 

Ludzkie życie przemija, ale to, co po sobie zostawiamy w postaci sztuki, architektury, słowa i muzyki, trwa nadal. To kultura i wrażliwość ludzi kultury, którzy przyjechali do Szczecina po 1945 roku lub urodzili się tutaj –  kształtowała tożsamość naszego miasta i nas samych. Warto o nich pamiętać, bo dopóki trwa pamięć, dopóty oni wciąż są wśród nas.

 

Dziękujemy wszystkim, którzy pomogli nam w stworzeniu wystawy  „Szczecin – Ludzie Kultury w naszej pamięci”, szczególnie: 

 – pani Dorocie Herc-Staniszewskiej za pomoc w organizacji, a dyrekcji Zakładu Usług Komunalnych za możliwość wyeksponowania tych plansz w tym miejscu,

 – paniom Katarzynie Zwierzewicz i Izabeli Strzeleckiej z Działu Pomorzoznawczego Książnicy Pomorskiej,

 – paniom Joannie Piwowarskiej, Janinie Kosman i panu Zbigniewowi Marczakowi z Archiwum Państwowego w Szczecinie,

 – pani Annie Rogozińskiej-Nowak i panu Mirosławowi Gawędzie z Teatru Współczesnego, pani Ewie Podgajnej i panu Adamowi Opatowiczowi z Teatru Polskiego, pani Marcie Mikule i panu Dariuszowi Mikule z Teatru Kana oraz pani Annie Wolskiej z Teatru Pleciuga.

 – paniom Agacie Piotrowskiej i Annie Stępień z Wydziału Kultury Urzędu Miejskiego w Szczecinie.

Specjalne podziękowania kierujemy do rodzin i bliskich naszych artystów - ludzi kultury. Udostępnili nam Państwo swoją wiedzę, fotografie, pamiątki i unikatowe materiały archiwalne. Bez nich ta wystawa, podobnie jak jej wersja internetowa, nie mogłyby zaistnieć. Bardzo za to dziękujemy.

 

Realizacja projektu: Stowarzyszenie Nasze Wycieczki. Redakcja 31 biogramów oraz cyfrowa rekonstrukcja archiwalnych fotografii: Żaneta Maciejowska i Rafał Witkowski. Finansowanie: z 1,5% podatku przekazanego Stowarzyszeniu Nasze Wycieczki oraz z Małej Dotacji Gminy Miasto Szczecin – Wydziału Kultury. Źródła: Materiały tekstowe użyte do opracowania biogramów oraz archiwalne i aktualne fotografie pochodzą z prywatnych archiwów rodzin i bliskich, ze zbiorów szczecińskich instytucji kultury (Książnica Pomorska im. Stanisława Staszica, Archiwum Państwowe, Teatr Polski, Teatr Współczesny, Teatr Kana, Teatr Pleciuga) oraz archiwum Stowarzyszenia Nasze Wycieczki. 

 Więcej: