Niewielki żeton rozliczeniowy z 1920 roku (18 mm średnicy) został odnaleziony w 2016 roku w jednym z ogródków na Pogodnie w Szczecinie. W latach 20. XX wieku, czasach kryzysu i hiperinflacji, emitowano pieniądz zastępczy, tzw. Notgeld / Geldersatz. Własne zastępniki pieniądza wybijała również Szczecińska Fabryka Świec i Mydła, by zapewnić płynność w swoich strukturach niezależnie od kryzysu państwowego. Z jednej strony widać napis: Stettiner Kerzen u. Seifen Fabrik, 1920, a z drugiej cyfrę 1. Dla pracowników fabryki żetony mogły służyć do płacenia w kantynie zakładowej lub wewnętrznego rozliczania przysługujących pracownikom darmowych lub ulgowych produktów wytwarzanych przez fabrykę. Żeton z cyfrą 1 mógł być wymieniany na jedną sztukę lub jedną paczkę towaru.

 

Awers monety zastępczej z 1920 roku - eksponat w zbiorach Stowarzyszenia Nasze Wycieczki.
 
Dziurka w monetach zastępczych z 1920 roku, takich jak w tej ze Szczecińskiej Fabryki Świec i Mydła (Stettiner Kerzen u. Seifenfabrik) pełniła funkcje praktyczne. Ułatwiała noszenie, przechowywanie (nawlekanie na sznurek lub drut) oraz szybkie liczenie. Dzięki dziurce można było ją również szybciej odróżnić od innych monet.
 
Rewers monety zastępczej z 1920 roku - eksponat w zbiorach Stowarzyszenia Nasze Wycieczki.
 
Cynkowa moneta zastępcza, po 100 latach leżenia w niekorzystnych warunkach, pokryła się patyną, awers stał się matowo-szary, a w miejscach utleniania (korozji) – pojawiły się kolory żółto-szare lub białawe. Dlatego widać na nim jedynie jedną cyfrę. Reszta została zatarta. 
 
Fabryka Świeć i Mydła "Stettiner Kerzen und Seifen Fabrik", znajdowała się na Pomorzanach przy Pommerensdorfer Straße 20, obecnie ul. Chmielewskiego, naprzeciwko browaru. Została założona w 1872 roku. Produkowała mydło, świece, stearynę, smołę stearynową, sodę krystaliczną i proszek mydlany. Na przełomie XIX i XX wieku zatrudniała około 200 pracowników. Zabudowania fabryki zostały zniszczone w czasie II wojny światowej. Odnaleziona po prawie 100 latach zastępcza moneta zakładowa jest wiec pamiątką numizmatyczną świadczącą o bogatej historii przemysłowej Szczecina.

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy
Odśwież